Waarom ik een dagboek zonder calorieën wilde
Notenda is ontstaan uit een eetdagboek. Ik wilde iets eenvoudigs om op te schrijven wat ik at. Zonder calorieën te tellen. Zonder adviezen waar je je schuldig door voelt. Gewoon… opschrijven. Ik vond geen app die alleen dat deed, dus heb ik hem gebouwd.
Veel apps om je eten bij te houden gaan ervan uit dat je moet tellen. Maar opschrijven en tellen zijn niet hetzelfde. Je kunt je maaltijden willen bijhouden om jezelf beter te leren kennen, voor een afspraak bij de arts of gewoon uit nieuwsgierigheid, zonder van elk bord een getal te maken.
Wat je het best noteert
De folder die een Brits ziekenhuis meegeeft aan patiënten met het prikkelbaredarmsyndroom stelt een heel eenvoudige tabel voor, dag per dag: ontbijt, lunch, avondeten, tussendoortjes en dranken, en daarna de klachten[2]. Vul aan wat jou nuttig lijkt:
- Wat je eet en drinkt, met een ongeveer hoeveelheid – in woorden, niet in grammen: „een bord”, „een kom”.
- Het tijdstip van elke maaltijd of elk tussendoortje.
- Hoe je je voelt: honger, vermoeidheid, stress, rust.
- Klachten, als die er zijn, en wanneer ze optreden.
Een voedingsmiddel kan direct of tot 48 uur later klachten geven, herinnert de folder eraan, en pas als je naar de maaltijden van meerdere dagen kijkt, zie je wat terugkomt[2]: een dagboek zegt meer dan een herinnering.
Als een arts erom vraagt
In Frankrijk vraagt de arts bij onderzoek naar een voedselallergie onder meer naar een nauwkeurig overzicht van wat je een week lang hebt gegeten, en zoekt die naar het verband tussen je klachten en die voedingsmiddelen; de Franse ziektekostenverzekering raadt ook aan te noteren welke voedingsmiddelen de klachten lijken uit te lokken[1]. Een dagboek dat dag voor dag wordt bijgehouden, maakt dat werk eenvoudiger en nauwkeuriger.
Eén voorzorg die de ziekenhuisfolder ook geeft: laat niet op eigen houtje een hele voedingsgroep weg zonder dat met een zorgverlener te bespreken[2]. Het dagboek is om te observeren; de conclusies trek je samen met je arts of een diëtist.
Tellen, of gewoon opschrijven?
Calorieën tellen past bij sommige mensen en bij andere niet. Een in 2017 gepubliceerde studie onder 105 mensen in behandeling voor een eetstoornis vond dat 74 % een app had gebruikt om calorieën te tellen, en dat 73 % van die gebruikers vond dat de app ten minste gedeeltelijk had bijgedragen aan hun stoornis[3]. De studie zelf benadrukt dat dit retrospectieve onderzoek, gebaseerd op wat deelnemers zelf rapporteren, geen oorzakelijk verband kan aantonen.
Niets hiervan maakt tellen voor iedereen gevaarlijk. Maar als cijfers op je drukken, is het volkomen terecht om een dagboek zonder cijfers bij te houden. En maak je je zorgen over je relatie met eten, praat dan met je arts.
Zonder moeite volhouden
- Noteer meteen, of vlak erna: ’s avonds is het tussendoortje van vier uur al vergeten.
- Houd dezelfde vorm aan van maaltijd tot maaltijd: een kant-en-klaar sjabloon spaart tijd.
- Een foto vervangt soms een beschrijving.
- Lees per dag terug: gewoonten worden zichtbaar als je de dagen naast elkaar ziet.
- Exporteer vóór een afspraak, zodat je niets uit je hoofd hoeft op te zeggen.
Bronnen
- Assurance Maladie (ameli.fr), Allergie alimentaire : la consultation médicale et les mesures au quotidien (in het Frans), 18 september 2024.
- University Hospitals of Leicester NHS Trust, Keeping a food diary when you have symptoms of irritable bowel syndrome (IBS) (in het Engels), herzien in februari 2026.
- Levinson C. A., Fewell L., Brosof L. C., My Fitness Pal calorie tracker usage in the eating disorders, Eating Behaviors, jg. 27, 2017, p. 14–16 (in het Engels).
